« جمره دوم » رسيد باز شيطان را مشاهده نمود هفت سنگ ديگر بر او انداخت ، تا به « جمره عقبه » آمد هفت سنگ ديگر بر او زد ( و او را براى هميشه از خود مايوس ساخت ) ( 1 ) . و اين نشان مىدهد كه وسوسه‌هاى شياطين در ميدانهاى بزرگ امتحان نه از يك سو كه از جهات مختلف صورت مىگيرد ، هر زمان به رنگى ، و از طريقى مردان خدا بايد ابراهيموار شياطين را در همه چهره‌ها بشناسند ، و از هر طريق وارد شوند راه را بر آنها ببندند و سنگسارشان كنند ، و چه درس بزرگى ؟ ! 5 - فلسفه تكبيرات در « منى » مىدانيم از دستورهايى كه در مورد عيد اضحى در روايات اسلامى آمده است تكبيرات مخصوصى است كه همه مسلمانان ، چه آنها كه در مراسم حج شركت كرده‌اند و در منى هستند ، و چه آنها كه در ساير نقاط مىباشند ، بعد از نمازها مىگويند ( منتهى كسانى كه در منى باشند بعد از 15 نماز كه نخستين آن نماز ظهر روز عيد است ، و كسانى كه در غير منى باشند بعد از 10 نماز تكرار مىكنند ) و صورت تكبيرات چنين است : اللَّه اكبر ، اللَّه اكبر ، لا إله الا اللَّه ، و اللَّه اكبر ، اللَّه اكبر ، و للَّه الحمد ، اللَّه اكبر على ما هدانا ، و هنگامى كه اين دستور را با حديثى كه سابقا نقل كرديم مقايسه مىكنيم مىبينيم در حقيقت اين تكبيرات مجموعه اى است از تكبيرات « جبرئيل » و « اسماعيل » و پدرش « ابراهيم » و چيزى افزون بر آن . و به تعبير ديگر اين تعبيرات خاطره پيروزى « ابراهيم » و « اسماعيل » را در آن ميدان بزرگ آزمايش در نظرها زنده مىكند ، و به همه مسلمانان چه در منى و چه در غير منى الهام مىبخشد .

--> ( 1 ) تفسير « ابو الفتوح رازى » جلد نهم صفحه 326 ( ذيل آيات مورد بحث ) .